A  A  A

. . . wróć

Przewodnik po Tyliczu - wycieczki, rezerwacja

TYLICZ - Miastko czy wieś? Przewodnik Ci opowie

Chyba nie ma w południowej Małopolsce drugiej takiej wsi, która miałaby tak bogatą historię i tyle ciekawych miejsc do odwiedzenia. Każdy znajdzie tu coś dla siebie.

Przewodnik po Tyliczu - wycieczki, rezerwacja 

Warto abyś wiedział, że Tylicz był kiedyś miastem otoczonym murami, jednym z zaledwie dwóch w Państwie Muszyńskim - ogromnej posiadłości ziemskiej należącej do biskupów krakowskich. Wielu zaintryguje obecność w jednej miejscowości XVII-wiecznego kościoła pw. św. Piotra i Pawła oraz dawnej XVIII-wiecznej cerkwi św. Kosmy i Damiana. Poszukujący ciekawostek przyrodniczych i geologicznych z radością odwiedzą mofety - ekshalacje dwutlenku węgla. Kiedy do Tylicza trafi pielgrzym doceni najmłodsze sanktuarium w diecezji tarnowskiej. Po odwiedzinach w nowym kościele pw. Imienia Maryi i modlitwie przed cudownym obrazem Matki Bożej Tylickiej, Opiekunki Rodzin i Uzdrowienia Chorych wybierze się na Golgotę Tylicką, gdzie w ciszy i pięknych okolicznościach przyrody będzie mógł oddać się kontemplacji. Miłośnik sportów zimowych będzie miał okazję pojeździć na nartach, łyżwach lub może zorganizować nocny kulig z pochodniami? Dla najmłodszych czeka spotkanie ze zwierzętami w Farmie Lama. Turysta, kochający góry tak po prostu, z pewnością znajdzie w okolicy wiele szlaków do spacerów i małych górskich wędrówek np. na Huzary, Szalone, Lackową. A każdy spragniony i zmęczony po wielu przygodach z radością napije się “Tyliczanki”. Nie wierzysz, że aż tyle możliwości może się zmieścić w jednej wiosce? Przyjedź i przekonaj się!

Zapraszamy do odwiedzenia Tylicza i okolic z naszymi przewodnikami, którzy opowiedzą o jego historii i kulturze oraz pokażą ciekawe miejsca.

Rezerwacja przewodnika:
Centrum Przewodnictwa
tel. 733 731 725
aktywnezwiedzanie@gmail.com

W czasie spaceru po Tyliczu pokażemy:

  1. Rynek, domy dookoła rynku, ratusz - czyli jak to się stało, że miasto było i już go nie ma.

  2. Pomnik Kazimierza Pułaskiego - czyli skąd ten wielki dowódca wziął się w Beskidach i w jaki sposób połączyć go z piwem Warta?

  3. Kościół św. Piotra i Pawła - czyli jak dawniej budowano kościoły i co się tu nie zgadza.

  4. Sanktuarium Matki Bożej Tylickiej i Golgota Tylicka - czyli coś dla ducha i widoków.

  5. Cerkiew św. Kosmy i Damiana - czyli jak w Tyliczu żyli ze sobą katolicy i grekokatolicy i gdzie teraz są łemkowie.

  6. Źródło główne “Tyliczanki” - coś dla zdrowia.

  7. Mofeta w Tyliczu - czyli co jedli ci kosmonauci?

    Zwiedzanie Tylicza warto połączyć z wycieczką do Krynicy, Muszyny, Powroźnika, Leluchowa, Żegiestowa, Berestu. 

Trochę o historii Tylicza.
Tylicz, nie od początku tak się nazywał. Początkowo była to osada o nazwie Ornava. Po otrzymaniu w 1363 r. od Kazimierza Wielkiego praw miejskich nazywała się Ornamentum, a potem Miastko. Było to jedno z dwóch, obok Muszyny, miast tzw. Państwa Muszyńskiego - ziem należących do biskupów krakowskich. Upadek w XVI w. i nowe prawa miejskie otrzymane w 1612 r. od biskupa Piotra Tylickiego przyczyniły się do otrzymania nowej nazwy. Na cześć biskupa, miejscowość została nazwana Tyliczem. I tak jest do dziś. W 1935 r. Tylicz utracił prawa miejskie. Charakterystyczna zabudowa: rynek, dawny ratusz przypomina o bogatej i ciekawej historii tego miejsca.

Przewodnik po Tyliczu - wycieczki, rezerwacja

Zabytki i ciekawe miejsca:
 

Kościół Świętych Apostołów Piotra i Pawła
Drewniany kościół stojący w okolicach rynku został ufundowany w 1612 r. przez biskupa Piotra Tylickiego. W 1936 r. została dobudowana wieża. Wyposażenie kościoła pochodzi głównie z XVII w., zachowały się rokokowe ołtarze. Wnętrze zdobi figuralno - ornamentalna, XX-wieczna polichromia. Ciekawostką jest obraz św. Barbary znajdujący się w przedsionku. Według tradycji jest to dar samego Kazimierza Pułaskiego, dowódcy konfederacji barskiej.
 

Cerkiew św. Kosmy i Damiana
Została zbudowana w 1743 r. jako cerkiew greckokatolicka, w 1947 r. przejęta przez parafię rzymskokatolicką obecnie służy jako kościół cmentarny. Jest to drewniana cerkiew łemkowska w typie północno-zachodnim. Spośród innych cerkwi na terenie łemkowszczyzny wyróżnia się dwoma symetrycznymi pomieszczeniami po obu stronach nawy - kryłosów. Wewnątrz znajduje się XVIII-wieczny ikonostas oraz ołtarze również z XVIII w. Najciekawszym elementem wyposażenia cerkwi jest barokowy “ambonokonfesjonał”.  Polichromia wnętrza, z 1938 r. nawiązuje do jubileuszu 950-lecia chrztu Rusi.

Przewodnik po Tyliczu - wycieczki, rezerwacja
  

Sanktuarium Matki Bożej Tylickiej Opiekunki Rodzin i Uzdrowienie Chorych, kościół pw. Imienia Maryi.
Nowy kościół znajduje się przy rynku, obok zabytkowego drewnianego kościoła. Swoją architekturą nawiązuje do drewnianych kościołów i cerkwi regionu. Wewnątrz znajduje się XVI wieczny, łaskami słynący obraz Matki Bożej Tylickiej.

Przewodnik po Tyliczu - wycieczki, rezerwacja
   

Golgota Tylicka
Położona jest na wzniesieniu za kościołem. Prowadzą do niej dróżki różańcowe, na końcu których znajduje się budowla przypominająca swoim kształtem Wieżę Babel. Jest to dobre miejsce do zadumy, kontemplacji i modlitwy. Wypełnione tablicami z cytatami i mądrościami ludowymi, pomnikami słynnych osobistości czy symbolami patriotycznymi.
  

Muzeum Dziejów Tylicza
Gdzie najlepiej poznać historię, kulturę i tradycję danego miejsca, jak nie w muzeum? To w Tyliczu, zostało otwarte w 2014 r. i mieści się w budynku dawnego ratusza. Można tu zobaczyć wiele ciekawych eksponatów historycznych oraz związanych z mieszkańcami, dawnych rzemiosłem czy cechami które były w Tyliczu.

Przewodnik po Tyliczu - wycieczki, rezerwacja
  

Mofety
Mofeta to rodzaj wulkanicznej ekshalacji, miejsce gdzie spod ziemi wydobywa się dwutlenek węgla. Tu, w Tyliczu ma to miejsce dodatkowo na podmokłym terenie dlatego wrażenie jest duże. Dawni mieszkańcy uważali je za “oddech piekła”. Rzeczywiście zjawisko było ciekawe - bulgocząca woda, gaz wydobywający się spod powierzchni ziemi. Miejsce jak najbardziej tajemnicze i zastanawiające. W dodatku w pobliżu, z powodu braku tlenu, często padały owady czy drobne zwierzęta. Najciekawsza część historii mofet miała miejsce w latach 60-tych, kiedy to właśnie w tym miejscu założono hodowlę alg, które miały służyć za główny składnik pożywienia dla sowieckich kosmonautów. 
  

Szubienica
Szczyt nad Tyliczem, gdzie wykonywano wyroki sądu muszyńskiego, nazywany jest do dzisiaj Szubienicą. 1773 r. za czary została na tym wzgórzu ścięta mieczem i pochowana Oryna Pawliszanka. Skąd ówcześni mieli pewność, że kobieta była czarownicą? Wrzucono ją do Popradu, jeżeli by tonęła, to by znaczyło, że nie jest czarownicą, ale ona utrzymywała się na wodzie. Ten niezbity dowód, był przypieczętowaniem procesu sądowego jaki został jej wytoczony. 3 lata później Sejm zakazał wykonywania kar za czary.

POLECAMY RÓWNIEŻ WYCIECZKI DLA GRUP SZKOLNYCH 

Przewodnik po Tyliczu - wycieczki, rezerwacja

. . . wróć